อิศรญาณภาษิต

มาตรฐาน

ใบกิจกรรม “เรื่องอิศรญาณภาษิต”

คำชี้แจง จงอธิบายความหมายของคำประพันธ์ต่อไปนี้ แล้วบอกเหตุผลว่าเหตุใดกวีหรือผู้ประพันธ์จึงกล่าวเช่นนั้น

๑) เราก็จิตคิดดูเล่าเขาก็ใจ รักกันไว้ดีกว่าชังระวังการ
ความหมาย : ทุกคนต่างก็มีจิตใจ จงรักกันไว้เถิดย่อมดีกว่าเกลียดกันอย่างแน่นอน
เหตุผล : เพราะต่างคนต่างมีจิตใจ เมื่อเรามีมิตรจิต เขาก็ย่อมมีมิตรใจตอบ การรักกันย่อม
ดีกว่าการ เกลียดกัน
๒) มิใช่ตายแต่เขาเราก็ตาย แหงนดูฟ้าอย่าให้อายแก่เทวดา
ความหมาย : คนเราทุกคนต้องตาย จงทำความดีไว้เถิด เวลาที่แหงนดูฟ้าจะได้ไม่อายแก่เทวดา
เหตุผล : ในเมื่อเราทุกคนต้องตายด้วยกันแล้ว เราจะไปทำชั่วทำไม สู้ทำความดีไว้ไม่ดีกว่าหรือ
เพราะไม่ว่าเราจะทำอะไร เทวดาที่อยู่บนฟ้าย่อมมองเห็น
๓) ผู้ใดดีดีต่ออย่าก่อกิจ ผู้ใดผิดผ่อนพักอย่าหักหาญ
ความหมาย : ผู้ใดทำดีต่อเรา เราก็ควรทำความดีต่อเขาตอบ ผู้ใดทำไม่ดีต่อเราหรือทำไม่ถูกต้อง
ก็ไม่ควรโกรธหรือตัดรอนจนแตกหัก
เหตุผล : เราควรถนอมน้ำใจกันไว้ดีกว่า เราจะไปสร้างศัตรูทำไม
๔) อย่าดูถูกบุญกรรมว่าทำน้อย น้ำตาลย้อยมากเท่าไรได้หนักหนา
ความหมาย : อย่าดูถูกความดีหรือความชั่วว่าทำเพียงเล็กน้อย เพราะมันจะสะสมไปเรื่อย ๆ และมากขึ้นเหมือนน้ำตาลที่หยดลงมาจากงวงตาลทีละหยดย่อมเพิ่มปริมาณขึ้นเรื่อย ๆ
เหตุผล : บุญหรือบาปย่อมมีการสะสมไว้เรื่อย ๆ
๕) เห็นตอหลักปักขวางหนทางอยู่ พิเคราะห์ดูควรทิ้งแล้วจึงถอน
ความหมาย : เห็นสิ่งอะไรกีดขวางทางอยู่ จงพิจารณาดูให้รอบคอบก่อนที่จะถอนหรือเก็บ
เหตุผล : เพราะอาจมีสิ่งที่เป็นอันตรายแอบแฝงอยู่ที่สิ่งกีดขวางนั้น
๖) เพชรอย่างดีมีค่าราคายิ่ง ส่งให้ลิงรู้ค่าราคาหรือ
ความหมาย : เพชรที่มีค่ามาก ถ้านำไปให้ลิงลิงก็คงไม่รู้ค่า
เหตุผล : ไม่ควรนำสิ่งที่มีค่า ไปให้แก่ผู้ที่ไม่รู้ค่าเพราะไม่มีประโยชน์
๗) ของสิ่งใดเจ้าว่างามไปตามเจ้า ใครเลยเล่าจะไม่งามตามเสด็จ
ความหมาย : ของสิ่งใดก็ตามที่เจ้านายว่าดี ใครเล่าจะกล้าไปบอกว่าไม่ดี
เหตุผล : เพราะเจ้านายเป็นผู้มีอำนาจ เราไม่ควรจะไปขัดใจ เป็นอันตรายแก่ตนเองเปล่า ๆ

๘) เกิดเป็นคนเชิงดูให้รู้เท่า ใจของเราไม่สอนใจใครจะสอน
ความหมาย : เกิดเป็นคนต้องรู้เท่าทันใจของตนเอง คือต้องสอนใจตนเองหรือเตือนตนเอง เพราะไม่มีใครจะสอนใจเราได้
เหตุผล : เพราะตนเองเท่านั้นที่รู้ใจตนเอง คนอื่นไม่มีใครรู้ใจหรือบังคับใจของเราได้หรอก ตัวของเราเท่านั้นที่จะเอาชนะใจตัวเองได้
๙) ผีมันหลอกช่างผีตามทีมัน คนเหมือนกันหลอกกันเองเกรงกลัวนัก
ความหมาย : ถ้าเป็นผีจริง ๆ มาหลอกก็ช่างมันเถิด แต่ที่น่ากลัวที่สุดก็คือถูกคนด้วยกันเองหลอก
เหตุผล : เพราะผีหลอกเดี๋ยวก็หายไป แต่ถ้าถูกคนหลอกอาจต้องเจ็บช้ำระกำใจไปจนตาย
๑๐) คนสามขามีปัญญาหาไว้ทัก ที่ไหนหลักแหลมคำจงจำเอา
ความหมาย : คนสามขาหมายถึง ผู้สูงอายุถือว่าเป็นผู้มีประสบการณ์มากควรที่เราจะต้องไปปรึกษาหารือ และสิ่งใดที่ท่านสอนและมีประโยชน์ควรจดจำไว้
เหตุผล : ผู้เฒ่าผู้แก่หรือผู้สูงอายุนับว่าเป็นผู้ผ่านโลกมาก่อน ย่อมมีประสบการณ์มาก จะทำสิ่งใดจึงควรขอคำแนะนำ

About these ads

ใส่ความเห็น

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / เปลี่ยนแปลง )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / เปลี่ยนแปลง )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / เปลี่ยนแปลง )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / เปลี่ยนแปลง )

Connecting to %s